“She is very sensible, she cries easily” – câu này mâu thuẫn, vì sensible không phải “nhạy cảm”. Sensible và sensitive cùng gốc sense (cảm giác, giác quan), nhưng sensible là khôn ngoan, biết điều, còn sensitive mới là nhạy cảm. Thêm nữa, trong tiếng Pháp “sensible” lại đúng là “nhạy cảm”, nên ai từng học tiếng Pháp càng dễ nhầm. Đây là “bẫy” điển hình trong nhóm từ cùng gốc, khác loại từ.
Cả sensible và sensitive đều đúng nhưng khác nghĩa:
- Sensible: biết suy nghĩ, khôn ngoan, hợp lý. VD: That’s a sensible idea.
- Sensitive: nhạy cảm, dễ tổn thương; dễ bị kích ứng. VD: She has sensitive skin.
💡 Mẹo nhớ: SENSIBLE gần với SENSE (common sense – lẽ thường) nên là khôn ngoan; SENSITIVE là nhạy cảm (da nhạy cảm, chủ đề nhạy cảm).
Bảng so sánh sensible và sensitive
| Tiêu chí | Sensible | Sensitive |
|---|---|---|
| Nghĩa | Hợp lý, khôn ngoan, biết điều; (giày, quần áo) thiết thực | Nhạy cảm, dễ tổn thương; dễ bị kích ứng; (thông tin) cần giữ kín |
| Đồng nghĩa | reasonable, wise, practical | easily hurt, delicate |
| Danh từ | sense (common sense) | sensitivity |
| Đi với | idea, decision, person, shoes | skin, topic, issue, data, to something |
| Ví dụ | a sensible choice | a sensitive topic |
“Sensible” nghĩa là gì?
Sensible nghĩa là hợp lý, khôn ngoan, biết suy xét, dựa trên lẽ thường (common sense). Dùng cho người biết cư xử đúng mực, cho quyết định, ý kiến hợp lý; với giày dép, quần áo thì nghĩa là thiết thực, tiện dụng (không chạy theo thời trang).
Các cụm từ thường gặp:
- a sensible idea / decision: ý kiến / quyết định hợp lý
- a sensible person: người biết điều, chín chắn
- sensible shoes: giày thoải mái, dễ đi
Ví dụ:
- That’s a sensible idea. Let’s do it. (Ý đó hợp lý đấy, làm thôi.)
- Wear sensible shoes for the hike. (Đi bộ đường dài thì mang giày dễ đi nhé.)
“Sensitive” nghĩa là gì?
Sensitive nghĩa là nhạy cảm: dễ bị tổn thương về tình cảm, dễ phản ứng với tác động bên ngoài (da, răng, mắt), hoặc thấu hiểu cảm xúc của người khác. Với chủ đề, thông tin, sensitive nghĩa là tế nhị, cần cẩn trọng, cần giữ bí mật.
Các cụm từ thường gặp:
- sensitive skin / teeth: da / răng nhạy cảm
- a sensitive topic / issue: chủ đề / vấn đề nhạy cảm
- sensitive to something: nhạy cảm với cái gì
Ví dụ:
- She has sensitive skin, so she uses gentle soap. (Cô ấy có làn da nhạy cảm nên dùng xà phòng dịu nhẹ.)
- Money is a sensitive topic in many families. (Tiền bạc là chủ đề nhạy cảm trong nhiều gia đình.)
Cặp này là ví dụ của “false friend” – từ trông giống một từ quen nhưng nghĩa khác. Một cặp dễ dịch nhầm khác là fun / funny; còn cặp đuôi khác nghĩa khác như economic / economical.
Mẹo phân biệt sensible và sensitive dễ nhớ
Mẹo 1 – Sensible = có common sense: người có lẽ thường, biết suy nghĩ → sensible.
Mẹo 2 – Sensitive có “-tive” như emotive: liên quan cảm xúc, dễ tổn thương → sensitive.
Mẹo 3 – Da, răng, chủ đề luôn là sensitive: sensitive skin, sensitive teeth, sensitive issue.
Những câu hay viết sai
| ❌ Viết sai | ✅ Viết đúng | Vì sao |
|---|---|---|
| This cream is for sensible skin. | This cream is for sensitive skin. | Da nhạy cảm: sensitive |
| He’s very sensitive – he always makes wise choices. | He’s very sensible – he always makes wise choices. | Khôn ngoan: sensible |
| Politics is a sensible topic here. | Politics is a sensitive topic here. | Chủ đề nhạy cảm: sensitive |
| She is sensible to criticism. | She is sensitive to criticism. | Dễ tổn thương khi bị chê: sensitive to |
Bài tập: Điền “sensible” hay “sensitive”
- My teeth are ___ to cold drinks.
- Saving some money every month is a ___ plan.
- Be careful what you say – he’s very ___.
- It’s ___ to check the weather before you go.
- The company was ___ to keep customers’ ___ data safe.
Xem đáp án
- sensitive: răng nhạy cảm với đồ lạnh.
- sensible: kế hoạch hợp lý.
- sensitive: anh ấy dễ tự ái.
- sensible: việc kiểm tra thời tiết là khôn ngoan.
- sensible … sensitive: công ty “khôn ngoan” khi giữ an toàn dữ liệu “nhạy cảm” của khách.
Câu hỏi thường gặp
Da nhạy cảm là sensible skin hay sensitive skin?
Là sensitive skin. Sensible không có nghĩa nhạy cảm.
Sensible nghĩa là gì?
Nghĩa là hợp lý, khôn ngoan, biết điều: a sensible decision.
Sensitive to hay sensitive with?
Thường dùng sensitive to: sensitive to light, sensitive to criticism.
Sensitivity nghĩa là gì?
Sensitivity là danh từ của sensitive: sự nhạy cảm, độ nhạy (của máy, của da), sự tế nhị.
