Thạc sĩ hay thạc sỹ?

Phân biệt thạc sĩ và thạc sỹ

“Tuyển giảng viên trình độ thạc sỹ”, “bằng thạc sỹ quản trị kinh doanh”… Cách viết này xuất hiện khá nhiều trên tin tuyển dụng, hồ sơ và danh thiếp. Nhiều người nghĩ đã có “kỹ năng” viết y thì “thạc sỹ” cũng viết y được. Nhưng với chữ “sĩ”, cách viết chuẩn chỉ có một. Đây là lỗi thuộc nhóm I / Y và vị trí đặt dấu.

✅ Thạc sĩ (chữ i) mới là cách viết chuẩn. ❌ Thạc sỹ là viết không đúng.

Thạc sĩ là học vị sau đại học, trên cử nhân và dưới tiến sĩ. VD: Chị tôi vừa bảo vệ luận văn thạc sĩ.

💡 Mẹo nhớ: SĨ là người có học, nên thạc sĩ, tiến sĩ, bác sĩ đều viết “sĩ”, còn “sỹ” thường chỉ gặp trong tên người.

Bảng so sánh “sĩ” và “sỹ”

Tiêu chíSĩ (chữ i, 士)Sỹ (chữ y)
Dùng choDanh từ chung chỉ người có học, học vị, nghề nghiệpChủ yếu trong tên riêng
Từ thường gặpthạc sĩ, tiến sĩ, bác sĩ, nghệ sĩ, kẻ sĩTên người: anh Sỹ, ông Văn Sỹ
Viết đúng ✅Bằng thạc sĩ kinh tếAnh Nguyễn Văn Sỹ (đúng giấy tờ)
Hay viết sai ❌Học thạc sỹ ở nước ngoàiTự đổi tên “Sỹ” trên giấy tờ thành “Sĩ”

“Thạc sĩ” nghĩa là gì?

Thạc sĩ là danh từ, chỉ học vị sau đại học: trên cử nhân và dưới tiến sĩ. Người có học vị này thường đã theo học một chương trình sau đại học và bảo vệ thành công luận văn. Đây là từ Hán Việt gồm hai chữ:

  • Thạc (碩): to lớn.
  • Sĩ (士): người có học, như trong kẻ sĩ, nho sĩ.

Ghép lại, “thạc sĩ” là người học rộng, dùng để gọi một học vị. Các cụm từ thường gặp: học thạc sĩ, bằng thạc sĩ, luận văn thạc sĩ, thạc sĩ kinh tế. Ví dụ:

  • Chị tôi vừa bảo vệ luận văn thạc sĩ.
  • Anh ấy đang học thạc sĩ quản trị kinh doanh.
  • Học xong thạc sĩ, cô định làm nghiên cứu sinh để lấy bằng tiến sĩ.

Trong văn bản, học vị thạc sĩ thường được viết tắt là ThS., đặt trước tên người: ThS. Nguyễn Văn An.

Vì sao “thạc sỹ” là không đúng?

Với nhiều chữ Hán Việt như kĩ / kỹ, lí / lý, mĩ / mỹ, cả hai cách viết i và y đều được chấp nhận. Nhưng chữ sĩ chỉ người có học, có nghề thì sách giáo khoa, báo chí lẫn từ điển đều viết thống nhất bằng i: thạc sĩ, tiến sĩ, bác sĩ, nghệ sĩ. Cách viết “thạc sỹ” vì thế không phải cách viết chuẩn.

“Sỹ” chủ yếu còn gặp trong tên riêng: anh Sỹ, ông Lê Văn Sỹ. Tên người thì giữ đúng như trên giấy tờ, còn học vị, chức danh thì viết “sĩ”.

Cùng họ với thạc sĩ còn có những nghề quen thuộc như ca sĩ, hoạ sĩ – tất cả đều viết i.

Mẹo phân biệt thạc sĩ và thạc sỹ dễ nhớ

Mẹo 1 – Cả họ học vị viết i: cử nhân → thạc sĩ → tiến sĩ. Học vị nào có chữ “sĩ” cũng viết i.

Mẹo 2 – Sỹ là tên người: “Sỹ” viết hoa thường là tên riêng. Không phải tên người thì không viết “sỹ”.

Mẹo 3 – Đừng suy từ “kỹ năng”: kĩ / kỹ có hai cách viết, nhưng chữ “sĩ” là trường hợp riêng, chỉ có một cách viết chuẩn.

Mẹo ghi nhớ: sĩ là người có học, nên thạc sĩ, tiến sĩ, bác sĩ đều viết sĩ. Sỹ thường chỉ gặp trong tên người.

Những câu hay viết sai

❌ Viết sai✅ Viết đúngVì sao
Anh ấy có bằng thạc sỹ kinh tếAnh ấy có bằng thạc sĩ kinh tếHọc vị viết “sĩ”
Tuyển giảng viên trình độ thạc sỹ trở lênTuyển giảng viên trình độ thạc sĩ trở lênChữ i
Bảo vệ luận văn thạc sỹBảo vệ luận văn thạc sĩCùng chữ “sĩ” với tiến sĩ
ThS. Lê Văn Sĩ (giấy tờ ghi “Sỹ”)ThS. Lê Văn SỹTên riêng giữ như giấy tờ

Bài tập: Điền “sĩ” hay “sỹ”

  1. Chị tôi đang học thạc ___ ở Hà Nội.
  2. Thầy hướng dẫn của em là tiến ___ ngôn ngữ học.
  3. Anh ấy tên là Phạm Văn ___ (đúng như giấy khai sinh).
  4. Luận văn thạc ___ cần được bảo vệ trước hội đồng.
  5. Thạc ___ Trần Văn ___ (giấy tờ ghi y) là giảng viên của lớp.
Xem đáp án
  1. sĩ: học vị viết i.
  2. sĩ: tiến sĩ cũng viết i.
  3. Sỹ: tên riêng giữ như giấy khai sinh.
  4. sĩ: luận văn thạc sĩ.
  5. sĩ, Sỹ: “thạc sĩ” là học vị viết i, còn tên người “Sỹ” giữ như giấy tờ – câu dễ lừa vì hai chữ đọc giống hệt nhau.

Câu hỏi thường gặp

Thạc sĩ hay thạc sỹ?

Viết chuẩn là thạc sĩ (chữ i): học vị sau đại học, trên cử nhân và dưới tiến sĩ.

Thạc sĩ viết tắt là gì?

Thạc sĩ thường viết tắt là ThS., đặt trước tên người, như “ThS. Nguyễn Văn An”.

Thạc sĩ và tiến sĩ, học vị nào cao hơn?

Tiến sĩ cao hơn. Thứ tự thường gặp là cử nhân, thạc sĩ rồi đến tiến sĩ; cả hai học vị sau đều viết “sĩ”.

Vì sao “kỹ năng” viết y được mà “thạc sỹ” thì không?

Vì với kĩ / kỹ, hai cách viết đều được chấp nhận. Còn chữ “sĩ” trong thạc sĩ, bác sĩ đã được viết thống nhất bằng i; “sỹ” chỉ còn trong tên riêng.